Strona Główna

Patron Szkoły Podstawowej w Nowem Bystrem

Bronisław Czech

Bronisław Czech urodził 25 lipca 1908 roku

w Zakopanem,w rodzinie Józefa i Stanisławy Czechów.

10 października 1914 roku Bronisław rozpoczął naukę w czteroklasowej szkole powszechnej, mieszczącej się wówczas przy ulicy Nowotarskiej 4.

Około ósmego roku życia zaczął jeździć na nartach, które skonstruował, podobnie jak jego rówieśnicy, domowym sposobem. Już w szkole podejmował pierwsze wycieczki w góry. W tym okresie do grona jego kolegów należał: Antoni Kenar, Marian Wnuk, Mieczysław Pastor, Władysław Mietelski, Stanisław Sieczka, Karol Szostak.

Od roku 1918 zaczął uczęszczać do gimnazjum, które mieściło się w willi "Liliana". Jednak szkoły tej nie ukończył, gdyż opłaty przekraczały możliwości finansowe jego rodziców.           

Jako dwunastoletni chłopiec odniósł pierwszy sportowy sukces w zawodach narciarskich zorganizowanych w Zakopanem. W nagrodę za zwycięski bieg płaski otrzymał wymarzone, piękne narty z rąk Stanisława Barabasza - wielkiego entuzjasty sportu.           

Od wczesnego dzieciństwa wykazywał również uzdolnienia artystyczne. Pięknie malował, rzeźbił, grał na akordeonie i skrzypcach. Jesienią 1920 roku rozpoczął naukę w Szkole Przemysłu Drzewnego na kierunku snycerstwo. Poza zajęciami w szkole Bronisław Czech intensywnie trenował. Był czynnym członkiem Sekcji Narciarskiej Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego.

W miesiącach letnich z powodzeniem uprawiał wspinaczkę wysokogórską. Pierwszy sukces taternicki Bronka to wejście na Kozi Wierch z profesorem Świerzem. Wspólnie z bratem Władysławem uprawiał kolarstwo.

Trenowali na trasie Zakopane - Kraków. Czynił również postępy w lekkiej atletyce.           

Nadszedł czas wielkich zawodów. Bronisław Czech uczestniczył w europejskich mistrzostwach w Cortina d`Ampezzo, trzy razy reprezentował Polskę na Igrzyskach Olimpijskich:

-w 1932 roku w Lake Placid

-w 1936 roku w Garmisch - Partenkirchen

 w 1928 roku w St. Moritz

Siedem razy reprezentował Polskę na Mistrzostwach Świata (1929, 1930, 1931, 1933, 1934, 1935, 1937 ), dwadzieścia razy był mistrzem Polski w kombinacji klasycznej i alpejskiej, biegu zjazdowym, skokach, slalomie i sztafetach.          

Co roku Bronisław Czech znajdował się w pierwszej dziesiątce rankingu "Przeglądu Sportowego" na najlepszego polskiego sportowca.  

         

W 1930 roku Bronisław został powołany do wojska.

Znalazł się w 3 Pułku Strzelców Podhalańskich stacjonującym w Bielsku - Białej.

Pośmiertnie Bronisław Czech został odznaczony

Krzyżem Walecznych  (1967) ,

Krzyżem Oświęcimskim (1987)

Podczas  gali 100-lecia PZN  21 września 2019 roku w Małej Tauron Arenie

w Krakowie Bronisław Czech został odznaczony pośmiertnie 

KRZYŻEM WIELKIM ORDERU ODRODZENIA POLSKI 

Niedługo potem otrzymał dyplom pilota szybowcowego.

Po powrocie z wojska w 1932 roku został dopuszczony do egzaminu w Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Zrezygnował jednak z kariery artysty i przeniósł się do Centralnego Instytutu Wychowania Fizycznego.

Zakres jego sportowych zainteresowań wzbogacił się o żeglarstwo.

W 1932 roku został "Honorowym nauczycielem w stopniu trenera" i autorem pierwszego podręcznika o zaprawie narciarskiej. Był aktywnym członkiem Tatrzańskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego, a przysięgę składał na ręce generała Mariusza Zaruskiego w 1937 r.           

Rok po zakończeniu studiów zorganizował na Gubałówce pokaz lotów szybowcowych. Nadal z pasją uprawiał taternictwo i malarstwo. W 1938 roku otworzył sklep na Krupówkach ze sprzętem narciarskim i taternickim.           

Jego pożegnanie z narciarstwem wyczynowym następuje na Mistrzostwach Świata rozegranych w Zakopanem z początkiem 1939 roku.           

Kiedy wybuchła wojna, 1 września, Bronisław z bratem Władysławem i kolegami wyruszyli do Krakowa. Mieli iść do Rumunii, ale po miesiącu wrócili do Zakopanego. Zajęli się przerzutem uczestników Kampanii Wrześniowej za granicę przez Tatry.           

14 maja 1940 roku Bronisław Czech został aresztowany przez Gestapo.

Był przesłuchiwany w "Palace" - Katowni Podhala. Wieczorem przewieziony został do więzienia przy ulicy Nowotarskiej. 

Dwa dni później wraz z innymi więźniami - przeważnie sportowcami z Zakopanego - odesłano go do więzienia w Tarnowie.

14 czerwca 1940 roku został przewieziony transportem kolejowym do obozu koncentracyjnego Auschwitz - Birkenau.

Otrzymał numer 349.

W obozie znęcano się nad nim w wymyślny sposób. Rzekome ćwiczenia wykończyły niejednego. Po kwarantannie Bronek był wyczerpany i przygnębiony. Niemcy wielokrotnie proponowali mu współpracę za cenę wolności. Chcieli, by był trenerem niemieckich narciarzy. Bronisław Czech pragnął być Polakiem do końca.

Życie obozowe było straszne. Wspólnie ze swoim znajomym, Izydorem Łuszczkiem, ciężko pracował w stolarni. Potem został przeniesiony do innego kommanda, rozpoczął pracę w "obozowym muzeum". Wiosną 1944 roku sprzątał biura esesmanów. Lata morderczej pracy, przebywania w nieludzkich warunkach sprawiły, że w kwietniu 1944 roku ciężko zachorował. Umieszczono go w obozowym szpitalu.           

Zmarł 5 czerwca 1944 roku. Symboliczna mogiła Bronisława Czecha znajduje się na Cmentarzu Zasłużonych na Pęksowym Brzyzku w Zakopanem. O śmierci Bronisława Czecha rodzinę powiadomił Xawery Dunikowski w liście:           "Szanowna Pani ! Niestety, muszę z przykrością donieść, że brat Pani p. Bronisław Czech, nie żyje. Znałem go bardzo dobrze, wielce mi go żal, bo był to bardzo miły, młody człowiek. Razem przebywaliśmy w szpitalu, zmarł nagle, przy mnie, na udar serca, bez boleści. Stało się to 5 czerwca 1944 roku o godzinie 12.00 w południe. Wzruszający był moment jego zgonu. Na placu obozowali Cyganie, grali bez przerwy na instrumentach rozmaite wesołe utwory muzyczne. Dowiedziawszy się od nas o nagłym zgonie p. Bronisława, przerwali granie i za chwilę zagrali Marsz Żałobny Chopina. Proszę mi wierzyć, że z przykrością tą wiadomość Pani przesyłam."      

W roku 1966 Bronisław Czech został patronem Szkoły Podstawowej w Nowem Bystrem. 

Powrót na stronę główną

Media Społecznościowe

Strona zrobiona w kreatorze stron internetowych WebWave

Szkoła Podstawowa z oddziałami klas 1 - 8 SP

Oddział Przedszkolny

Filia Szkoły na Słodyczkach

 Adres: 
Szkoła Podstawowa
w Nowem Bystrem
 

 Nowe Bystre 61,
 34-521 Ząb,
 Numer telefonu: 
 18 2071295 
 e-mail Szkoły:  

zsnbystre@op.pl

Przydatne informacje